تخصص مخفی

وقتی برای یکی از فرصت‌های شغلی رزومه فرستادم، فرآیند طولانی آغاز شد و حدود چهل روز درگیر مصاحبه تخصصی، انجام تسک و نهایتا مصاحبه منابع انسانی شدم تا اعلام نتیجه‌ها را ببینم. حقیقتش انتظار جدی برای قبول شدن در مصاحبه منابع انسانی داشتم، اما حس کردم برخورد از بالا به پایین است و گاه نگاه بعضا نسبت به من ناعادلانه به نظر می‌رسید. با وجود اینکه بخش تخصصی با موفقیت پشت سر گذاشته شده بود و از نظر تخصصی مشکلی نبود، به این نتیجه رسیدم که یکسری سوال‌ها یا نگاه‌های غیرمرتبط باعث زیر سوال رفتن تمام تلاش و انگیزه‌ام شده است. این شرایط در نهایت منجر به احساس خستگی و ناامیدی زیادی از این سردرگمی و اتلاف انرژی شد.

برای من تجربه‌ی کار به نظر می‌رسد که محیط کار در این شرکت نسبتا متنوع است، با گروه‌هایی که هم مذهبی هستند و هم نیستند. از نظر یادگیری هم فضای مناسبی وجود دارد؛ چالش‌های متنوع و ساختار شرکت طوری است که ناگزیر به کسب تجربه‌های تازه می‌شویم و حجم کار بالاتر از برخی شرکت‌ها می‌تواند فرصت یادگیری بیشتری بدهد. با این حال فشار کار نسبتا زیاد است، به ویژه برای دانشجوها، ساعات کاری به همه‌شان قول داده می‌شود و اگرچه جنبه‌ی مثبتی که روشن است این است که فرصت یادگیری هم بیشتر می‌شود، اما ممکن است در برخی ساعات نامتعارف با همکاران تماس بگیرید. از نظر حقوق، دستمزدی حدود بیست درصد کمتر از شرکت‌هایی مانند اسنپ است، اما تاخیر حقوق وجود ندارد و اولین روز ماه پرداخت می‌شود. تیم فنی واقعا تیم خوبی است و رفتار افراد هم محترمانه است؛ با این وجود بسیاری از همکاران دانشجو هستند و در برخی حوزه‌ها شاید نیرو سینیور کم باشد. نکته‌ی مثبتی هم وجود دارد اینکه فضای کار تا حدی فلته است؛ شرکت چند پارکینگ دارد اما برخلاف برخی places، جا برای همگان با حضور هرکس زودتر بیاید رزرو می‌شود. موقعیت دسترسی با مترو نزدیک میدان میرزای شیرازی است. در کل اگر حقوق برای شما اولویت است یا فقط می‌خواهید یک بازه‌ی مشخص زمانی کار کنید و بعد از آن هیچ تعهدی نداشته باشید، احتمالا گزینه‌ی مناسبی نیست. اما اگر هدف اصلی‌تان یادگیری است و با این که گاهی مجبور به کار در ساعات غیر کاری می‌شوید کنار می‌آیید، اینجا می‌تواند گزینه‌ای خوب باشد.

برای من کار در شرکت بله تجربه‌ای فوق‌العاده بود و به‌عنوان فرانت-اند خیلی چیزها یاد گرفتم. در این شرکت فرصت‌های زیادی برای رشد وجود داشت و مدیران و همکاران واقعا از تلاش‌هاشون برای پیشرفت من استفاده می‌کردند. همکاران انتخاب‌شده با دقت بودند و فضایی اخلاق‌مدار حاکم بود، به‌گونه‌ای که با مسائل اخلاقی زود مواجه نمی‌شدی. در فضای کاری مواد غذایی همیشه وجود داشت و رویدادهای مهم تقویم با هدیه‌ای قدردانی می‌شد و برخوردها با احترام بود تا جایی که بی‌ادبی جایی نداشت. پرداخت‌ها به‌موقع انجام می‌شد و سفته‌ای دریافت نمی‌شد. در طول سال تجربه‌ام در بله، هیچ تذکری درباره پوشش یا تصاویر اکانت‌های شخصی‌ام دریافت نکردم. خوشحال بودن هم برای مدیران و هم برای تیم منابع انسانی اهمیت داشت و تمام تلاش‌شون این بود که همواره احساس خوبی داشته باشم. این سال یکی از بهترین روزهای کاری من بود.

در این شرکت فضایی کاملا سنتی و محدود به نظر می‌رسید و از ابتدا هم مشخص بود که معیارهای دینی نقش پررنگی بازی می‌کند. اگر از نظر مذهبی یا پوششی با مجموعه همسو نبودید، بهتر بود رزومه را ارسال نکنید؛ در مراحل اولیه هیچ توضیح واضحی درباره انتظارهای پوششی داده نمی‌شد، اما به مرور جلساتی برگزار می‌شد که به نوعی به ازای پوشش و رفتارها اشاره می‌گردید. برخی قوانین مربوط به پوشش همچنان اجرا می‌شد و رعایتشان به چشم می‌خورد. این محیط کار برای کسانی که با فضاهای مردمی و گاه پرتنش روبه‌رو هستند، چندان مناسب نبود و سطح سواد برخی همکاران در حدی نبود که انتظار می‌رفت؛ به نظر می‌رسید کارها بیشتر به صورت کپی‌کاری انجام می‌شود و جو عمومی مثل ادارات دولتی قدیمی است. در حوزه منابع انسانی هم رویه‌ای متفاوت وجود داشت؛ استخدام‌های کوتاه‌مدت انجام می‌شود تا بعدا تغییراتی ایجاد شود و اگر با الزامات شرکت همسو نبودید، ممکن بود ارتباط قطع شود با این تبلیغ که فضا برای همکاری با ما فاصله دارد و اینجا به سمت سمت‌گیری‌های خاصی می‌پردازند.

در مصاحبه‌های قبل از ورود به بله، به خاطر طولانی و طاقت‌فرسا بودن فرآیندها انتظار زیادی نباید داشت؛ از ارائه پروژه‌های اولیه تا جلسات متعدد با تیم فنی و مدیر فناوری تا خود مدیرعامل. برخوردها اغلب حرفه‌ای است اما به وعده‌ها در مصاحبه خیلی نباید اعتماد کرد؛ به عنوان نمونه ممکن است پیشنهاد همکاری با دستمزد مشخصی پس از سه ماه آزمایشی بدهند، اما در قرارداد مبلغی کمتر را پیشنهاد کنند و صراحتا هم توضیح می‌دهند که این کاهش به دلیل ظرفیت پرداخت نیست و به کیفیت فنی مربوط نمی‌شود. در کل شفافیت در مصاحبه به اندازه‌ای که انتظار می‌رود وجود ندارد. روند مصاحبه معمولا حداقل یک ماه یا بیشتر طول می‌کشد و من را معطل نگه می‌دارد. محیط کار در بله دوستانه و با احترامی متقابل بین اعضاست و برای دیدگاه‌های مختلف فضای مناسب وجود دارد، هرچند برخی افراد به شکل افراطی و مذهبی عمل می‌کنند که از هم‌سایگی با آن‌ها در مدت طولانی تجربه کارم به طور شخصی احساس نگرانی ایجاد می‌کند. نسبت جنسیتی حدودا ۷۰ تا ۸۰ درصد آقا و بقیه خانم هستند. شرکت در ساختمان سداد واقع شده و با حضور اکثریت اعضای بانک ملی در هیئت مدیره، برخی از همکاران با دیدی تحقیرآمیز با دیگران رفتار می‌کنند. به طور مثال در ساختمان سداد به همه افراد غذا داده می‌شود اما کارکنان بله این مزیت را دریافت نمی‌کنند. کار در بله با حجم بالا و استرس زیادی همراه است و برخی وظایف با مهلت‌های کوتاه مواجه‌اند؛ در بخش ما این شیوه وجود دارد. آموزش هر روز می‌توان یک ساعت به یادگیری شخصی در هر زمینه‌ای اختصاص داد؛ فضا برای آموزش باز و حمایتی است، اما فرصت یا پروژه قابل پیاده‌سازی برای اجرایی کردن وجود ندارد؛ یا به دلیل کمبود فرصت و پروژه مناسب، نمی‌توان آن را به اجرا رساند. بازخورد و بهبود مدیران در تلاش‌اند سیستمی پیشرفته برای بازخورد داشته باشند و همیشه از بالا به دادن بازخورد تشویق می‌شویم، اما در عمل بازخوردها اغلب بی‌اثر است. برای نمونه جمعی از کارمندان بازخورد داده‌اند که حقوقشان بسیار پایین و ناعادلانه است، اما پس از یک سال هنوز هیچ اقدام مشخصی انجام نشده و پاسخی از مدیران دریافت نمی‌شود. زمان کاری ساعت کاری انعطاف‌پذیر است و ورود و خروج به صورت رباتی در پیام‌رسان ثبت می‌شود. شروع کار به صورت شناور است و معمولا باید حدود ده ساعت از آغاز روز کار کنید تا چهارشنبه. به دلیل حجم بالای تسک‌ها و پیچیدگی‌ها، اغلب ساعات کاری بیشتر از این زمان است و اضافه‌کاری‌ها تا ششاه انجام می‌شود؛ مابقی زمان را شرکت پوشش نمی‌دهد و فرض می‌شود در مواقع اضطراری پنجشنبه‌ها هم برای کار برخی پروژه‌ها به صورت غیررسمی همکاری می‌کنید. حقوق مهم بودن مهارت فنی یا سابقه کاری نسبت به حضور افراد سالخورده‌تر تعیین‌کننده است و انتظار حقوق مناسب در بله بسیار کم است؛ اگر بتوانید از آزمون‌های داخلی عبور کنید، در سایر شرکت‌ها معمولا دستمزد بالاتری دریافت می‌کنید.